28 | 9 | 1936
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Toer van Schayk

Repertoire

Toer van Schayk. Foto: Hans van Manen. Herkomst: Privécollectie.
Toer van Schayk. Foto: Hans van Manen. Herkomst: Privécollectie.
Gedurende 35 jaar was Toer van Schayk aan Het Nationale Ballet verbonden. Sinds 1955 eerst als danser, waarbij hij opviel door zijn expressieve en indringende vertolkingen van balletten als Monument voor een gestorven jongen, De touwen van de tijd en Romeo en Julia. "Toer had een natuurljke, soepele manier van bewegen en een groot gevoel voor plasticiteit. Ook al had hij niet de bouw om een echt klassiek danser te worden - geen scherp reagerende voeen en een wat trage motoriek - hij had wél de gave om via zijn bewegingen een eigen sfeer te creëren. Hij deed me denken aan een houtskooltekening: donker, en met contouren die wat uitgeveegd leken waardoor er veel aan de fantasie werd overgelaten." (Rudi van Dantzig in: Toer van Schayk - Drie dimensies in dans (Zutphen 1998)

Toer van Schayk, kostuumontwerp voor Christine Anthony in De Droom, Het Nationale Ballet, 1971. Collectie Theater Instituut Nederland.
Toer van Schayk, kostuumontwerp voor Christine Anthony in De Droom, Het Nationale Ballet, 1971. Collectie Theater Instituut Nederland.
In 1956 vroeg Van Dantzig hem de ontwerpen voor zijn nieuwe ballet, Tij en ontij, te maken. "Het ontwerp was een totale verrassing voor me en overrompelde me, Toers visie zou een enorme ondersteuning zijn bij de uitwerking van het gegeven dat me voor ogen stond." (Rudi van Dantzig in: Toer van Schayk - Drie dimensies in dans (Zutphen 1998). Van Schayk zou zich ontwikkelen tot één van de opmerkelijkste Nederlandse decor- en kostuumontwerpers. Hij maakte ontwerpen voor zijn eigen balletten en die van Rudi van Dantzig, maar ook voor bijvoorbeeld Frederick Ashtons Cinderella bij het Engelse Royal Ballet. Sinds zijn pensionering in 2001 is Van Schayk nog altijd actief betrokken bij Het Nationale Ballet. Zo ontwierp hij in 2009 de decors en kostuums voor de nieuwe Giselle-productie van het gezelschap. Tot zijn vrije werk als beeldend kunstenaar behoren tal van beeldhouwwerken en schilderijen.

Toer van Schayk in zijn atelier. Foto: Gerda van der Veen. Herkomst: Privécollectie.
Toer van Schayk in zijn atelier. Foto: Gerda van der Veen. Herkomst: Privécollectie.

In 1971 had Van Schayk, opnieuw op aandringen van Van Dantzig, zijn eerste choreografie gemaakt: Onvoltooid verleden tijd. Vijf jaar later werd hij door Het Nationale Ballet benoemd tot huischoreograaf. Hij creëerde in die functie meer dan dertig werken, waaronder de avondvullende producties Landschap en, in samenwerking met Wayne Eagling Notenkraker en Muizenkoning. Daarnaast studeerde Van Schayk al in 1961 cum-laude af als beeldhouwer aan de Koninklijke Academie voor Beeldende Kunsten in Den Haag. Gedurende zijn carrière heeft hij ook altijd, naast zijn werk als decor- en kostuumontwerper, choreograaf en danser, gewerkt als beeldhouwer, schilder, tekenaar en ook nog als bouwer van muziekinstrumenten. Zelf maakt hij het liefst zo min mogelijk onderscheid tussen de verschillende disciplines, zijn ideaal is om alles wat hij creëert te laten passen binnen een harmonisch gegroeid geheel van choreografie, muziek en beeldende kunst.

Om Van Schayk's omvangrijke oeuvre inzichtelijk te maken, moet zijn repertoire wel in de verschillende vakgebieden worden opgesplitst. Op dit gedeelte van de website vindt u daarom een representatief overzicht van al die gebieden van de (dans)kunst waarop Toer van Schayk zich heeft uitgedrukt en dat nog altijd doet.

 
Toer van Schayk. Foto: Jean van Lingen. Herkomst: Privécollectie.
Toer van Schayk. Foto: Jean van Lingen. Herkomst: Privécollectie.
 
Alleen in Toer van Schayk
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030
2040