04|08|1933 - 19|01|2012
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Rudi van Dantzig

Boeken

Portret
Rudi van Dantzig. Fotograaf: Jorge Fatauros. Collectie Theater Instituut Nederland.
Tot veler verrassing debuteerde de gevierde choreograaf Rudi van Dantzig in 1986 met de autobiografische roman Voor een verloren soldaat. Het boek werd het best verkochte debuut van dat jaar, in diverse buitenlanden vertaald en 1992 door Roeland Kerbosch verfilmd. Na dit eerste boek volgden er meer. Bovendien verschijnen met enige regelmatig artikelen van Van Dantzig in kranten en tijdschriften. In sommige van zijn boeken neemt dans een nadrukkelijke plaats in, maar andersom speelt ook de literatuur een rol in zijn choreografieën:  "Als een ballet af is, duik ik in de boekenkast en zoek er de regels bij." (Geciteerd uit: Trouw, 17 oktober 1998). Bij het kiezen van de titels van zijn balletten liet hij zich regelmatig inspireren door Nederlandse dichters als Hans Lodeizen en Gerrit Achterberg.

Het schrijverschap is voor Van Dantzig evenals het maken van choreografieën een manier om zichzelf uit te drukken en misschien ook om zichzelf te vinden. Momenteel werkt hij aan een boek over zijn leermeester Sonia Gaskell. De balletwereld maakte dat hij zich deel voelde van een familie, het schrijven kan alleen in afzondering, letterlijk en figuurlijk. Zonder de dans denkt hij niet te kunnen leven, zonder het schrijven eventueel wel. Hij koestert de dansboeken in zijn boekenkast en dan met name foto's van de grote danslegenden uit het verleden. "Grootheden als Nijinsky, Pavlova en Diaghilev. Als ik naar ze kijk, overvalt me een soort nostalgie. Bij mooie dingen heb ik dat nu eenmaal. Dat ik denk: dat moet ik ook proberen. Aan het werk! Tegelijk vraag ik me wel eens af: waren zij echt zo goed als de verhalen zeggen? Zouden ze niet tegenvallen met de ogen van nu? Literatuur heeft dat effect niet op mij." (Geciteerd uit: Trouw, 17 oktober 1998)

Portret met boek
Krantenartikel. Collectie Rudi van Dantzig.

Hoewel het publiek en de recensenten Van Dantzig's schrijverschap erkennen en waarderen, houdt hij zelf zijn twijfels. "Bij mijn eerste twee boeken heb ik geput uit herinneringen, daarom was dit boek [Afgrond red.] voor mij erg belangrijk. Hiermee moet ik bewijzen of ik dit wel of niet kan, of ik een schrijver ben of niet, een beetje. Schrijven is helemaal met jezelf geconfronteerd worden en met stilte en met eenzaamheid. Ik denk dat ik nooit écht een schrijver word.'' (Geciteerd uit: Trouw, 31 januari 1996)

 
Dansers van Het Nationale Ballet in Ogenblikken. Foto Siegfried Regeling. Collectie Theater Instituut Nederland.
Dansers van Het Nationale Ballet in Ogenblikken. Foto Siegfried Regeling. Collectie Theater Instituut Nederland.
 
Alleen in Rudi van Dantzig
1940
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030