29|5|1938 - 5|9|2008
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Ritsaert ten Cate

Mickery - Loenersloot

Ritsaert ten Cate, 1967.
Ritsaert ten Cate, 1967. Foto: onbekend. Collectie Theater Instituut Nederland.
In december 1965 had Ritsaert ten Cate (1938-2008) zijn Mickerytheater geopend, in een verbouwde stal in Loenersloot, onder de rook van Amsterdam. Het was de bedoeling dat Nederlandse theatermakers hier stukken zouden brengen die elders niet gespeeld konden worden. Een conflict met vormgever Frank Raven en regisseur John van de Rest, die met hem samenwerkten, en een gebrek aan geïnteresseerde Nederlandse acteurs dwongen Ten Cate echter om het over een andere boeg te gooien: hij vroeg Engelse en Amerikaanse experimentele theatergezelschappen naar Nederland te komen om in het Mickerytheater hun voorstellingen te laten zien. De gevolgen waren verstrekkend.

"Mickery is de naam van een idee. Bundeling van culturele activiteiten op een logische manier. Een laboratorium voor de kunsten? Nee, niet zo klinisch. Een workshop? Als naam te zwaar belast, te begrensd ook. Cultureel Centrum? Mogelijk, maar dat klinkt alweer zo gewichtig. Mickery is niet loodzwaar. Mickery is levend, bewegelijk. Belangrijk is dat wat er gebeurt." (Introductie MIckery in programma's bij eerste voorstellingen)

De doorbraak van het Mickerytheater kwam in 1967, toen Ten Cate erin slaagde om het New Yorkse gezelschap La Mama van Ellen Stewart naar Nederland te halen. De betrokkenheid van Stewart en haar collega's, de intensiteit waarmee ze acteerden en de sociaal-maatschappelijke relevantie van hun voorstellingen waren eye-openers voor de Nederlandse toeschouwers en de recensenten. En zo verging het het publiek keer op keer. De busreis naar Loenersloot was geen beletsel, omdat de toeschouwers wisten dat hen iedere keer iets ongekends te wachten stond. Zo kon je dus ook theater maken! En dan (aanvankelijk) nog zonder subsidie ook. Ten Cate financierde gedurende de eerste jaren alles uit eigen zak. Om de kosten te drukken ging hij wel op zoek naar andere kleine theaters die geïnteresseerd waren in deze uitingen van de internationale avant-garde. Toen er begin jaren zeventig wel subiside kwam, onstond er een werkelijk Mickery Circuit, een keten van kleine theaterzalen waarin gedurende de jaren zeventig en tachtig het Nederlands theater zich zou vernieuwen. Dan verhuist Mickery ook naar Amsterdam.

Bij Mickery in Loenersloot werd de basis gelegd voor een internationaal toonaangevend centrum voor avant-gardetheater en performancekunst en bovendien ervaringstheater avant la lettre. Hieronder vindt u een overzicht van een aantal voorstellingen uit die tijd.

 
Ritsaert met Nic Brink, toneelcriticus van De Groene, op het dak van het woonhuis van Ritsaert  in Loenersloot, ca. 1970. Foto: onbekend. Collectie Theater Instituut Nederland.
Ritsaert met Nic Brink, toneelcriticus van De Groene, op het dak van het woonhuis van Ritsaert in Loenersloot, ca. 1970. Foto: onbekend. Collectie Theater Instituut Nederland.
 
Alleen in Ritsaert ten Cate
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030
2040
2050