19 | 6 | 1942 - 17 - 8 -2007
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Jos Brink

Van cabaret naar musical


Jos Brink en Frank Sanders. Beeldbank Nationaal Archief.
Jos Brink en Frank Sanders gingen regelmatig naar Londen en New York om zich te laten inspireren door wat daar op musicalgebied gebeurde. Ze waren na een aantal Tekstpierement voorstellingen toe aan iets nieuws, bezorgd dat hun vorm van consumptiecabaret op een gegeven moment op een dood spoor zou komen te raken. Tijdens één van de vakanties werd, zwemmend in zee, de keuze voor een musical definitief. Terug in Amsterdam werkten Brink en Sanders hun idee uit tijdens een wandeling langs de grachten. Bij gebrek aan papier werden de aantekeningen gemaakt op het deksel van een schoenendoos, gevonden op straat. Jos Brink schreef naar aanleiding hiervan het uiteindelijke script voor de musical Maskerade. Jo Dua werd gevraagd als regisseur, Barrie Stevens als choreograaf en Raymond Renard was verantwoordelijk voor het decor en de kostuums. De cast bestond uit zes mensen: Brink en Sanders, Lucie de Lange, Mary Michon, Henny Orri en Simone Kleinsma.

Maskerade is een musical over Bastiaan de Geer (Brink), een werkloze acteur. Als hij verliefd wordt op een freule, moet hij om haar liefde te winnen, eerst haar moeder overtuigen van zijn rijke afkomst. Bastiaan gaat daarin nogal ver, hij speelt niet alleen zichzelf, maar tevens zijn moeder, vader én de butler. Iedereen heeft in de gaten wat er gaande is, maar ze laten hem flink zweten. Uiteindelijk komt het natuurlijk goed en krijgen Bastiaan en de freule elkaar. Tijdens de repetities bleek de voorstelling veel te lang en moest Brink het script voortdurend aanpassen. Het werd een enorme opgave om alle verschillende disciplines bij elkaar te brengen. Maar op 19 oktober 1979 ging Maskerade in première in de Haarlemse Stadsschouwburg. Het werd een doorslaand succes, zelfs in de pers! Aan het begin van het seizoen waren slechts tachtig voorstellingen aan de theaters verkocht, men wilde de musical eerst zien voordat er geboekt werd. Kort daarna waren er 344 voorstellingen gepland. Maskerade liep twee seizoenen lang. Het was het begin van een lange reeks Tekstpierement musicals, want al tijdens de tournee van Maskerade lagen de plannen voor de volgende voorstelling klaar.

 Amerika Amerika speelt zich af op het schip ‘De Nieuw Amsterdam’. Jos Brink is Benjamin Benjamins, die op de boot werkt als goochelaar en naar Amerika vertrekt om de dreigende Tweede Wereldoorlog te ontvluchten. De musical moest groter van opzet worden dan Maskerade en door de inspiratie uit Londen en New York, kreeg de voorstelling een Amerikaanse invloed en sfeer. Dat hield in dat eerst de verhaallijn werd bedacht. Later werd bepaald waar de muzikale nummers moesten komen. Met alle ideeën en een lijst waarin precies stond wat er in elke scène moet gebeuren, ging Brink dan aan de slag. De eerste versies werden bekeken en steeds weer aangepast. Frank Sanders bleef Brink corrigeren ('Ik schrijf en Frank zeikt', zei Brink altijd), zodat er uiteindelijk een zo goed mogelijk repetitiescript ontstond. Want het herschrijven en schaven ging door tot aan de première!

De derde musical van Brink en Sanders werd de eerste die zich in de moderne tijd afspeelde. Evenaar liet de belevenissen zien van een echtpaar dat gaat scheiden, maar wel in één huis blijft wonen. In hun woning trokken ze een denkbeeldige scheidslijn, de evenaar. De productie was kleiner van opzet dan Maskerade en Amerika Amerika. En het leek wel alsof het publiek daar geen genoegen mee nam. De bezoekersaantallen waren lager dan bij de eerste twee musicals. Na Evenaar namen Brink en Sanders een half jaar rust, maar konden ze terugkijken op drie succesvolle, eigen producties.

Bron: tekst overgenomen uit het boekje Jos Brink. Een mensen-mens met theater als anker van Esmé Apeldoorn (2007 AO Actuele Onderwerpen BV).

 
Portret Jos Brink (jaartal onbekend)
Portret Jos Brink (jaartal onbekend)
 
Alleen in Jos Brink
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030
2040