15 | 10 | 1935
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Hans Croiset

De Haagse Comedie

Hans Croiset, 1970. Foto: Wouter van Heusden. Collectie: Theater Instituut Nederland.
Hans Croiset, 1970. Foto: Wouter van Heusden. Collectie: Theater Instituut Nederland.
Hans Croiset was gedurende het seizoen 1971-1972 aan de Haagse Comedie verbonden. Hij werd opgenomen in de artistieke raad, samen met zijn goede vriend Guido de Moor en Wim van Rooij. Croiset zou er maar één seizoen blijven. De pers reageerde weliswaar verrast en enthousiast op de door hem geregisseerde stukken, maar binnen het gezelschap ontmoette Croiset veel scepsis. Omdat hij voor zijn gevoel te weinig steun kreeg van de rest van de artistieke raad en van de acteurs, diende Croiset na afloop van het premièrefeest van 2x Woyzeck in 1971 zijn ontslag in. Nadat hij nog twee andere stukken in 1972 voor het gezelschap zou regisseren, vertrok Croiset naar Amsterdam waar hij zich voor het volgende seizoen aan Het Amsterdams Toneel verbond. Ook zijn vader en zijn broer stonden daar op dat moment onder contract. In 1973 was hij er één van de oprichters van het Publiekstheater.

De Haagse Comedie (opgericht als De Haagsche Comedie) is een Nederlands toneelgezelschap uit Den Haag dat in 1947 werd opgericht door Cees Laseur met acteurs van het voormalige Residentie Toneel en in 1988 onder leiding van Hans Croiset werd omgevormd tot het Nationale Toneel.
 
De Haagse Comedie is huisgezelschap van de Koninklijke Schouwburg in Den Haag. Samen met De Nederlandse Comedie geldt het gezelschap tot eind jaren '60 als het belangrijkste toneelgezelschap van Nederland. Het ensemble bestaat uit acteurs die in Nederland groot aanzien genieten, zoals Ida Wasserman, Trins Snijders, Anne Wil Blankers, Annet Nieuwenhuyzen, Albert van Dalsum, Ko van Dijk, Caro van Eyck, Paul Steenbergen en Coen Flink. Vanaf 1950 komt acteur en regisseur Paul Steenbergen naast Cees Laseur in de directie. Na de plotselinge dood van Laseur, vlak na de nieuwjaarspremìere van Winteravondsprookje van Shakespeare in regie van de Engelse regisseur Peter Wood, gaat Steenbergen alleen verder.

De Haagse Comedie bracht met name repertoirestukken: veel werk van de auteurs Christopher Fry, William Shakspeare en Jean Anouilh en daarnaast van o.a. Eugene O'Neill, Henry de Montherlant, Bertolt Brecht en later ook teksten van absurdistische schrijvers als Samuel Beckett, Albert Camus en Vladimir Mrozek. De speelstijl van het gezelschap wordt beroemd als de zogenaamde 'Haagse Stijl': een ingetogen, subtiele speelstijl waarbij de acteur vanuit oprechtheid en authenticiteit zijn rol benadert. Drama en pathos maken plaats voor ingetogenheid, gratie en lichte humor. Ter verdieping trekt het gezelschap regelmatig buitenlandse regisseurs aan, zoals Erwin Piscator, Michael Langham, en Pjotr Sjarov. Bovendien neemt De Haagse Comedie als eerste gezelschap een dramaturg (Karl Guttmann) in dienst.

In 1988, onder invloed van een slecht advies van de Raad van Cultuur en teruglopende subsidies, wordt de Haagse Comedie opgeheven.

Bron: website theaterencyclopedie.nl

 
Portret van Hans Croiset, 1960. Foto: Godfried de Groot. Collectie: Theater Instituut Nederland.
Portret van Hans Croiset, 1960. Foto: Godfried de Groot. Collectie: Theater Instituut Nederland.
 
Alleen in Hans Croiset
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030
2040