03 | 07 | 1942
Een leven lang theater Theaterencyclopedie Alexandra Radius

Het Nederlands Dans Theater

In 1959 besloot een groep dansers, onder wie Jaap Flier, Marianne Hilarides, Rudi van Dantzig en balletmeester Benjamin Harkarvy, het Nationaal Ballet van Sonia Gaskel te verlaten en een nieuw gezelschap op te richten: het Nederlands Dans Theater. Alexandra Radius en Han Ebbelaar werden gevraagd om mee te gaan.

Alexandra Radius herinnert zich: "Bij het Nederlands Danstheater, waar ik, na het vertrek van Gaskell bij het Nationaal Ballet, terecht kwam, danste ik hondervijfenzeventig voorstellingen per jaar en studeerde ik twaalf nieuwe balletten in. We traden op door het hele land, tot in Groenlo met een kachel op het toneel. 's Avonds laat met de bus terug naar huis. Ik weet nog wel bij het Nationaal Ballet, wie naar Amsterdam wilde, moest bij de Utrechtse rotonde uitstappen en gaan liften, want de bus reed door naar Den Haag. Als er geen voorstellingen waren hadden we avondrepetitie en dat allemaal voor het piepkleine salaris van hondervijfentwintig gulden per maand. In Den Haag had ik een heel klein kamertje voor achttien gulden per maand." (Geciteerd uit: Haagsche Courant, 13 februari 1982)


Tableau de la Troupe van het Nederlands Dans Theater in Scheveningen met zittend, in het midden, naast elkaar Alexandra Radius en Han Ebbelaar. Fotograaf onbekend. Collectie Theater Instituut Nederland.

Het Nederlands Danstheater kreeg de eerste jaren geen subsidie en werd geleid door Benjamin Harkarvy. Het was een bijzondere tijd. Han Ebbelaar herinnert zich in een interview met NRC Handelsblad van 7 september 1979: "Wat we bij het Dans Theater deden was toch iets historisch, ik vergeet nooit de eerste keer dat we, in '67, in Londen waren, waar het publiek op dansgebied echt wel wat gewend was. We deden Metaforen van Hans van Manen. Het doek ging dicht, de zaal stond op en de mensen gilden. We dachten: die zijn niet goed geworden en dat ging zo de hele avond door. Bij Vijf Schetsen, ook van Van Manen, Carmina Burana van John Butler met Christina Deutekom, die toen nog helemaal onbekend was. We waren gewoon een openbaring. Het was het grootste succes dat we als Dans Theater gehad hebben en ook persoonlijk. Het was die totaal nieuwe combinatie van modern en klassiek. Toch hadden we het op een gegeven moment wel gezien, het werd een herhaling."

Alexandra Radius: "Wij hebben negen jaar bij het Dans Theater gedanst en kregen op een gegeven moment een gevoel van stilstand. Je danst alle hoofdrollen en daarmee zit je dan aan het plafond. Het werd een sleur en er gebeurde, althans met mij, te weinig." (Geciteerd uit: Elseviers Magazine, 22 november 1975)


Tableau de la troupe van het Nederlands Danst Theater met, liggend op de grond, tweede van links Alexandra Radius. Foto: Nico Naeff. Collectie Theater Instituut Nederland.

Hieronder vindt u een overzicht van de premières van balletten van het Nederlands Danstheater waarin Alexandra Radius heeft gedanst:

 
Alexandra Radius. Foto: Jorge Fatauros.
Alexandra Radius. Foto: Jorge Fatauros.
 
Alleen in Alexandra Radius
1950
1960
1970
1980
1990
2000
2010
2020
2030
2040